Current name: Osnovna škola „Hristo Botev“
Original name: Osnovna škola „Hristo Botev“
City: Dimitrovgrad (SRB)
District: Pirotski okrug, Republika Srbija
Address: Hristo Botev 3, 18320 Dimitrovgrad
Year of construction: početkom 50ih godina
Designer: nepoznat
Client: Opština Dimitrovgrad
Architectural style: soc-realizam
Visiting interior: da
Osnovna škola „Hristo Botev“ – Dimitrovgrad nalazi se u centralnom delu Dimitrovgrada u ul Hristo Botev 3, na katastarskoj parceli br. 599/1 KO Dimitrovgrad. Predstavlja vizuelno prepoznatljiv objekat koji zbog svoje veličine dominira u centralnom području grada. Objekat je slobodnostojeći, postavljen na uzvišenju u odnosu na glavnu gradsku ulicu „Balkanska“ sa nekadašnjim nazivom ul“Maršal Tito“. Glavni, administrativni ulaz u školu je sa istoimene ul. „Hristo Botev“ , a ulaz za đake je iz pravca školskog dvorišta.
Škola je građena početkom 50-tih godina, a svečano je otvorena 1954. godine. Po arhitektonskom oblikovanju građena je u stilu „socijalnog realizma“ , tj. “socrealizma” koji je u posleratnim godinama bio dominantan pravac u arhitekturi . Osnovna odlika ovog pravca jeste praktičnost ispred lepote. Od arhitekti se tražilo da što više iskoriste prostor, i kapacitete građevina, bez fokusiranja na estetiku. Arhitektura socrealizma promoviše ideologiju socijalne jednakosti. Režim je sputavao svaki slobodniji vid stvaranja, a sa druge strane je socijalistički realizam bio nametan kao najbolji i takoreći jedini umetnički stil.
Depersonalizaciju arhitekte u petoj deceniji XX veka kada je nastala ova škola, pratilo je krajnje ograničavanje umetničke slobode i kreativnosti određivanjem i propisivanjem određene tipologije objekata. Ukidanje privatnog sektora i gubitak identiteta samog arhitekte, rezulturalo je time da se za mnoge objekte iz tog vremena ne zna ime autora.
Objekat je velikog gabarita, spratnosti P+2 , tako da je u njemu do 1986. godine bila smeštena osnovna – osmogodišnja škola i gimnazija.
Pravougaone, stroge forme, bez ornamenata ali istovremeno funkcionalne, tipične su za pravac socijalnog realizma. Izvorno, škola je bila u neutralnoj bež-mrkoj boji koja je ublažavala nametljivost veličine u prostoru. Nakon adaptacije u cilju unapređenja energetske efikasnosti, škola je obojena malo vedrijim tonovima iz iste palete.